baki 

1. 1526 yılında istanbul'da doğdu. Asıl adı Mahmud Abdülbaki'dir. Çıraklık yaptı. Güçlü okuma isteği sonucu medrese öğrenimini tamamladı. Zamanının ünlü şair ve bilim adamlarıyla görüştü. Onlardan dersler aldı. Zâtî'nin dikkatini çekti. 18-19 yaşlarında iken artık ünlü bir şair olmuştu. Medrese öğrenimini bitirdikten sonra istanbul medreselerinde müderrrislik yapmaya başladı. Kadılık yaptı. Anadolu ve Rumeli kazaskerliklerinde bulundu. Şeyhülislâm olmak arzusuna bir türlü ulaşamadı. Bâkî, klasik şiirimizin en büyük şairlerinden biridir. Osmanlı imparatorluğunun muhteşem devirlerine yakışan muhteşem bir şiirin şairi oldu. Şiirinde felsefî düşünüşlere de yer verdi. Şairlerin Sultanı olarak anıldı. Çeviriler yaptı.1600 yılında öldü.
   #14499 (feylule, 15.01.2006 19:48)
2. felekler farkına basdı kadem devründe fazl ehli
   nice pâ-mâl ide dünyâ-yı fânî ehl-i irfânı
   #55617 (farabi, 06.02.2006 12:45)
3. Ferman-ı aşka can iledir inkıyadımız
   Hükm-i kazaya zerre kadar yok inadımız
   
   Baş eğmezüz edaniye dünya-yı dun için
   Allahadır tevekkülümüz, i’timadımız
   
   Biz mütteka-yı zerkeş-i caha dayanmazuz
   Hakk'ın kemal-i lutfunadır istinadımız
   #60581 (sayha, 10.02.2006 19:39 ~ 21:43)
4. Bir lebi gonca yüzü gülzar dersen iste sen
   Har-i gamda andelib-i zar dersen iste ben
   
   Lebleri mül saçlari sünbül yanagi berk-i gül
   Bir semenber serv-i hosreftar dersen iste sen
   
   Payine yüzler sürer her serv-i dil-cuyun revan
   Su gibi bir asik-i didar dersen iset ben
   
   Zülfü sahir turrasi tarrar suh-i sivekar
   Çesmi cadü gamzesi mekkar dersen iste sen
   
   Firkatinde tesne leb hatir perisan haste dil
   Künc-i gamda bi-kes ü bi-mar dersen iste ben
   
   Gözleri sabr u selamet ülkesini tarac eden
   Bir amansiz gamzesi Tatar dersen iste sen
   
   Bakiya Ferhad ile Mecnun-i seydadan bedel
   Asik-i bi-sabr ü dil kim var dersen iste ben
   #82841 (farabi, 22.02.2006 19:06)
5. baki;şiirlerinde soyut bir sevgiliyi ele almıştır.
   #144030 (insensible, 01.04.2006 23:49)
6. Türk şair. Lirik bir şair olmakla birlikte, şiirlerinde derinlik ve içtenlikten çok biçim olgunluğuna, edebi sanatlara ve sözcük oyunlarına önem vermiştir. şiirlerinde yabancı sözcük ve dil kurallarına çok yer vermiş, özellikle kasidelerinde ve kanuni için yazdığı ünlü mersiyesinde dili yer yer ağırlaşmıştır.
   #464515 (vernon sullivan, 26.07.2006 22:43)
7. gazel ustası olarak bilinen,asıl adı mahmut abdülbaki olan;müderrislik,kadılık,kazaskerlik yapan kişi.
   #470715 (cutcut, 28.07.2006 15:47)
8. 1- bir yüzeyin hangi yöne baktığı.
   
   2- fal.
   
   3- teftiş.
   #498675 (frozen hopes, 04.08.2006 23:40)
9. rind-meşreb, hayata sıkı sıkıya bağlı, dünyanın gelip geçici bir yer olduğunu farkında olan, bunun için günlerini en iyi şekilde geçirmeye çalışan, şiirleri zevk, eğlence, neşe ve coşku dolu olan 16.yy divan edebiyatı şairlerimizdendir.
   şiirlerinde dış çevreye olan alakası sezilir. tabiatı mazmunlarla olsa dahi çok iyi tazvir etmiştir. bunun yanı sıra şiirlerinde kanunî döneminin ihtişamına da yer vermiştir.
   şiirlerinde tasavvufa pek rastlanmaz. içe değil, dışa dönük bir şair olduğu için şiirlerindeki aşkları da ilahî değil, beşerî mahiyettedir.
   bâkî 'nin şiirlerinde istanbul türkçesi 'nin en güzel örneklerini buluruz. dile çok hakimdir, türkçeyi aruz ölçüsüne uygulamakta hiçbir sıkıntı yaşamaz. şiirlerinde dikkat çeken bir diğer nokta ise zarif, nükteli söyleyişi ve ince hayalleridir.
   #714595 (yasak merve, 09.10.2006 11:24)
10. Asıl adı Mahmut Abdülbaki olan divan şairi Baki, 1526 yılında istanbul'da doğdu. Babası Fatih Camii müezzinlerindendi. Çocukluğunda saraç çıraklığına devam ettiyse de okumak istediği için medreselere devam etmiş, eğitimini tamamladığında Müderris olmuştu. Kanuni Sultan Süleyman zamanında zekasıyla fark edilmiş ve saraya girmiştir. Kanuni Sultan Süleyman'ın ölümünden sonra da, ikinci Selim ve Sultan Üçüncü Murat zamanlarında, Mekke ve istanbul kadılığı görevlerini yürütmüştür.
    Kazaskerlik de yapan Baki, Sultan Üçüncü Murad zamanında sürgüne gönderildiyse de bir süre sonra affedilerek yine istanbul'da önemli makamlara getirilmiştir. Mevahibi Ledünniye, Fezaili Cihat gibi eserler vermiş ayrıca tercümeler yapmıştır.
    
    Baki'nin gazellerinden; "Baki kalan bu kubbede bir hoş sada imiş." sözü dilimize yerleşmiştir.
    
    Kaynak : http://www.osmanli700.gen.tr
    #778781 (faati, 27.10.2006 01:31)
11. muhibbi için yazdığı mersiyesinde şöyle der baki:
    
    "Dest-i fenada merg-i hevâ durmayıp döner
    Tiğın Huda yolunda sebil etti canları
    Şemşîr gibi rûy-ı zemine taraf taraf
    Saldın demir kuşaklı cihan pehlivanları
    Aldın hezâr bütkedeyi mescid eğledin
    Nâkus yerlerinde okuttun ezanları
    Âhir çalındı kûs-ı rahîl ettin irtihâl
    Evvel konağın oldu cinân büstanları
    Minnet Hudâya iki cihanda kılup saîd
    Nâm-ı şerifin eyliye hem gazi hem şehid"
    #815083 (diyonsos, 04.11.2006 20:26)
12. kalıcı anlamında arapça isim.
    #943881 (kara hilal, 03.12.2006 16:39)
13. ne sen baki ne ben baki... *
    #1020807 (Baravi, 19.12.2006 13:56)
14. Kendi bahçesinde dal olamayanın biri
    Girmi$ bahçeme ağaçlık taslıyor.
    
    ..ozdemir asaf..
    #1122805 (ceviz agaci, 08.01.2007 03:47)
15. bir erkek ismi.
    #1122806 (bahdeniz, 08.01.2007 03:47)
16. baki yine mey içmeye and içti demi$ler
    divane midir bade dururken içe andı
    
    ........
    
    hep seninçündür benim dünya cefasın çektiğim
    yoksa ömrüm varı sensiz neyleyim dünyayı ben
    
    ........
    
    gece tenha e$iği hakine yüzler süreyin
    sakının kimse haber vermesin agyara meded
    
    ........
    
    baki çemende hayli peri$an imi$ varak
    benzer ki bir $ikayeti var rüzgardan
    #1337131 (zksek, 23.02.2007 10:05)
17. eski türkçe'de; sürekli; devam eden; kalan; kalımlı; kalıcı; ölümsüz; saklı duran; artan miktar.
    #1366933 (ditty, 02.03.2007 21:59)
18. "baki çemende hayli perişan imiş varak
    benzer ki bir şikayeti var rüzgardan"
    
    beyitini iki şekilde çevirebiliriz:
    1)baki bahçede yaprak hayli perişan imiş
    benzer ki bir şikayeti var rüzgardan
    
    şimdi ikinci çeviride varak ve rüzgar kelimelerinin yan anlamlarını düşünelim ve öyle çevirelim. "
    varak kelimesinin ilk anlamı yapraktır fakat ikinci anlamı "evrak" demektir. rüzgar kelimesinin ikinci anlamı da " zaman" demektir.
    2)baki bahçede evrak bir hayli perişan imiş.
    benzer ki bir şikayeti var zamandan
    olarak çeviririz. işte baki'yi mükemmel ve benzersiz yapan kelimelere yüklediği mecazi ve ikincil manalardır.
    baki üstü kapalı olarak sistem eleştirisi yapmış ve resmi belgelerin zamanaşımına uğramasını, devlet memurlarının keyfi davranışlarını eleştirmiştir.
    #1391205 (diyonsos, 09.03.2007 03:51)
19. avazeyi gök kubbeye davut gibi sal
    baki kalan bu kubbede bir hoş sada imiş...
    #1425356 (mirmika, 18.03.2007 11:30)
20. divan edebiyatının ilk pastoral şiir örneğini vermiş büyük, pek de tevazu sahibi olduğu söylenemez şairdir.
    #1460176 (yasakani, 27.03.2007 20:50)
21. şayhül islam olamadığı için tasavvufi eser vermediği söylenen, diğer konularda kusursuz eserler vermiş şair.
    #1496125 (headacheda, 05.04.2007 22:39)
22. sultan us suara (şairlerin sultanı) lakabını alan bir gazel ustasıdır. beşeri aşkı konu alır. aşkın verdiği acıdan çok onun zevkini işler gazellerinde.
    #1496163 (minti, 05.04.2007 22:45 ~ 22:46)
23. Sürekli.
    Bir şeyden artan miktar.
    Öteki.
    
    anlamlarına gelen erkek ismi.
    #1851026 (yamukprensesvekedicuceler, 02.07.2007 01:07)
24. bakı yamaçların güneşlenme süresine denir(coğrafya).
    #1971625 (unique270, 20.07.2007 11:17)
25. Bâki, (1526-1600) ünlü Dîvân edebiyatı şairi.
    
    Hayatı; 1526 yılında istanbul'da doğan Bâki'nin asıl ismi Mahmud Abdülbâki'dir. Aslında fakir bir ailenin çocuğu idi, babası müezzinlik yapıyordu. Çocukluğunda saraç çıraklığı yapmıştır. Eğitime, ilme olan büyük tutkusu fark edilmeye başlanınca ailesi medreseye devam etmesine izin vermiştir; zira başlarda medreseye kaçak, ailesinden gizli gitmekteydi. Gayretleri ile iyi bir eğitim görmüş, dönemin ünlü müderrislerinden ders almıştır. Eğitimi boyunca şiire olan ilgisi giderek artmış ve güçlü kaleminin ünü de yavaşça yayılmaya başlamıştır. Eğitimini tamamladıktan sonra çeşitli medreselerde müderrislik yapmıştır. Hayatı boyunca çeşitli dönemlerde kadılık, kazaskerlik gibi makamlarda devlet hizmetinde bulunmuş, yaşlılığında Şeyhülislam olmak istese de bu göreve getirilmemiştir. 1600 yılında, istanbul'da vefat etti.
    Bâki Saray'a hep bir yakınlığı olmuştur. Özellikle Kanunî Sultan Süleyman ile yakın ilişkileri olmuş, padişah sık sık kendisine iltifat etmiştir. Daha sonra 2.Selim ve 3.Murat zamanlarında da hem saraydan hem halktan büyük bir itibar ve ilgi görmüştür. Vefatından önce bu kadar ilgi ve alâka gören sanatçı sayısı azdır, o ise vefat etmeden "Sultanüş'şuâra" yani "Şairlerin Sultanı" diye anılmaya başlamıştır.
    
    Çalışmaları; Bâki Osmanlı'nın en güçlü devirlerinden birinde yaşamıştır, bu da pekâla onun şiirlerine ve şiirlerinde kullandığı temalara yansımıştır. Aşk, yaşamanın zevki ve doğa şiirlerinin başlıca konularıdır. Her ne kadar şiirlerinde tasavvuf etkisi veya tema olarak tasavvuf bulunmasa da, tasavvufta da özel bir mahiyeti olan aşk mefhumunu sık sık konu alması itibariyle, dîvânı mutasavvıflar tarafından çok sevilir. Tekniği güçlüdür, şiirlerinde yakaladığı ahenk ve akıcılık fark yaratır. Dil kullanımında çok yeteneklidir. Şiirlerinin oluşturduğu tını, musiki de şiirlerinin farklı bir özelliğidir. Türk, Divan şiirinin dönemin ünlü akımları ve eserleri seviyesine ulaşmasında çok büyük katkısı olmuştur. Eserlerinden biri de Kanunî Sultan Süleyman'ın vefatı üzerine yazdığı "Mersiye-i Hazret-i Süleyman Han" isimli mersiyedir. Bu mersiye hem teknik olarak güçlü yapısı hem de ahengi ve dönemin ruhunu, özellikle edebiyat tarzını, güzel bir şekilde ifade ettiği için en ünlü mersiyelerden birisi olmuştur.
    
    başlıca eserleri;
    Dîvân-(4508 beyitlik, en önemli eseri)
    Fazâ'ilü'l-Cihad
    Fazâil'i-Mekke
    Hadîs-i Erbain Tercümesi
    [kanuni Mersiyesi]
    
    alıntıdır: http://tr.wikipedia.org/wiki/Baki_%28%C5%9Fair%29
    #1971636 (unique270, 20.07.2007 11:19)